De clandestiene bijbeldrukkers

Door Antoon Vanherpe (2017)

Twee Vlaamse drukkers, Gillis Vander Erven uit Gent en de Brugse vader en zoon Gailliaert (Geylliaert), installeren zich noodgedwongen in Emden om buiten de greep van de inquisitie hun beroep uit te oefenen. Ze bezorgen aan hun gaststad gedurende een relatief korte tijd een comfortabele welvaart. Jan en Willem Gailliaert leveren ook bijbels voor een doopsgezind publiek en weten zich daardoor economisch sterker te positioneren. De overtuiging van hun opdrachtgevers was kennelijk van ondergeschikt belang.

Gillis Vander Erven houdt zich echter strikt aan zijn calvinistische overtuiging, zelfs ten koste van zijn adellijke afkomst. Naast zijn drukkersactiviteiten verdedigt hij de Emdense ‘moederkerk’ om de problemen van de calvinistische volgelingen in de vervolgde gebieden een oplossing voor hun religieuze problemen te bieden. Gillis Vander Erven heeft voor een nieuwe, gereformeerde Bijbel er alle belang bij om de gebruikte taal verstaanbaar te maken voor een zo groot mogelijk publiek. Het fiasco van zijn voorganger Jan Utenhove om een vrijwel onleesbare, woordelijke vertaling aan te houden, was voor hem een duidelijke waarschuwing. Zijn uitgave, de Deuxaesbijbel blijft gedurende zeven decennia de voorloper van de Statenbijbel uit 1637. Via deze bijbelvertaling wordt de Nederlandse taal verrijkt met nieuwe woorden en uitdrukkingen. De vertaling vormt de aanleiding tot de uitgave van het zogenaamde ‘Hanenboek’ dat als taalkundig handboek de toenmalige Nederlandstalige wereld rond reist.

Beschikbaarheid

Prijs: ca. € 20,-. Te bestellen via volgende link: ShopMyBooks Of via de auteur: vanherpeantoon@gmail.com


Nieuwsbrief

Tetragrammaton

Pap Nash JHWH